Ers cyfnod ei phlentyndod yng nghymoedd glofaol De Cymru, mae Hilary Tann wedi datblygu’r cariad hwnnw at natur sydd wedi bod yn gyfrwng i ysbrydoli ei cherddoriaeth, boed y gerddoriaeth honno wedi’i chyfansoddi i’w pherfformio yn yr Unol Daleithiau (Adirondack Light ar gyfer adroddwr a cherddorfa, a gyfansoddwyd i nodi Canmlwyddiant Parc Talaith Adirondack, 1992) neu ar gyfer ei chartref cyntaf yng Nghymru (yr agorawd ddathliadol, With the heather and small birds, a gomisiynwyd gan Ŵyl Caerdydd, 1994).
Yn sgil ei diddordeb mawr yng ngherddoriaeth Siapan, treuliodd Hilary y cyfnod rhwng 1985 ac 1991 yn astudio’r ffliwt bambŵ fertigol (y shakuhachi). Ymhlith y gweithiau sy’n adlewyrchu’r diddordeb arbennig hwn mae’r gwaith siambr Of erthe and air (1990), a’r gwaith cerddorfaol mawr From afar, a berfformiwyd am y tro cyntaf ym mis Hydref 1996 gan Gerddorfa Symffoni Knoxville, dan arweiniad Kirk Trevor. Perfformiwyd From afar am y tro cyntaf yn Ewrop yn 2000 gan Gerddorfa Genedlaethol Gymreig y BBC ac fe’i dewiswyd ar gyfer cyngerdd agoriadol The International Festival of Women in Music Today yng Nghanolfan Gelfyddydol Seoul, Korea (Cerddorfa Ffilharmonig KBS dan arweiniad Apo Hsu, Ebrill 2003).
Mae Hilary Tann yn byw i’r de o fynyddoedd yr Adirondacks, ym mhen uchaf talaith Efrog Newydd ac mae hi’n Athro ar Adran Gerdd John Howard Payne, Union College, Schenectady. Enillodd radd mewn cyfansoddi o Brifysgol Cymru, Caerdydd ac o Brifysgol Princeton. O 1982 hyd 1995, roedd yn aelod blaenllaw o’r International League of Women Composers a bu’n dal nifer o swyddi ar y Pwyllgor Gwaith. Derbyniodd ei gwaith gefnogaeth gan nifer o sefydliadau, ac yn eu plith Cyngor Celfyddydau Cymru, New York State Council on the Arts, National Endowment for the Arts, a Meet the Composer/Arts Endowment Commissioning Music USA. Mae nifer o’i chyfansoddiadau ar gael oddi wrth Capstone, Zimbel, Elmgrove Productions, a North/South Recordings; cyhoeddir ei sgoriau gan Brichtmark Music, Inc., Rowanberry Music, ac Oxford University Press. Mae recordiadau newydd ar fin cael eu rhyddhau ar labeli Channel Classics, Zimbel, a Deux Elles.
Mae ei chyswllt â Chymru yn parhau drwy nifer o gomisiynau corawl - The Moor ar gyfer Canolfan Astudiaethau Cymreig Madog, Psalm 104 (Praise, my soul) ar gyfer Côr Cymreig Gogledd America, Psalm 86 (Incline Thine Ear) ar gyfer Côr Bach, Abertawe, a Wales, Our Land ar gyfer Rhaglen Dreftadaeth Gymreig Coleg Green Mountain. Mae dylanwad tirwedd Cymru hefyd yn amlwg mewn nifer o’i gweithiau siambr– The Cresset Stone (ffidil unawdol), From the Song of Amergin (ffliwt, fiola, telyn), a The Walls of Morlais Castle (obo, fiola, ’cello). Ym mis Gorffennaf 2001, rhoddwyd perfformiad cyntaf o The Grey Tide and the Green, gan Gerddorfa’r Royal Liverpool Philharmonic dan arweiniad Owain Arwel Hughes, darn a gomisiynwyd ar gyfer Noson Olaf y Proms Cymreig. Comisiynwyd y darn Wellspring (SSA digyfeiliant) gan Eisteddfod Gydwladol Llangollen ar gyfer Cystadleuaeth y Corau Merched 2008.
Yn ystod y blynyddoedd diwethaf, cyfansoddodd Hilary nifer o gonsierti dan gomisiwn - consierto i’r ffidil (Here, the Cliffs a berfformiwyd am y tro cyntaf ym mis Hydref 1997 gan Gerddorfa Symffoni Gogledd Carolina gyda Corine Brouwer Cook yn unawdydd ffidil), consierto i sacsoffôn alto (In the First, Spinning Place a berfformiwyd am y tro cyntaf ym mis Mawrth 2000 gan Gerddorfa Symffonig Prifysgol Arizona gyda Debra Richtmeyer yn unawdydd), a choniserto i’r ‘cello (Anecdote, a berfformiwyd am y tro cyntaf ym mis Rhagfyr 2000 gan Gerddorfa Symffoni Newark (DE) gyda’r sielydd o Rwmania, Ovidiu Marinescu). Rhoddir y perfformiad cyntaf o Shakkei, diptych i obo unawdol a cherddorfa siambr, gan yr unawdydd obo Jinny Shaw yng Ngŵyl Llanandras, ym mis Awst 2007. |
